طرز تهیه ترشی بادمجان خانگی؛ ۴ روش خوشمزه و آسان

ترشی بادمجان یکی از محبوبترین چاشنیهای سفره ایرانی است که با طعم ترش و دلچسب، عطر سیر و سبزیهای معطر و ظاهر اشتهابرانگیزش، میتواند در کنار انواع غذاهای سنتی و خانگی سرو شود. فرقی نمیکند طرفدار ترشی بادمجان شکمپر باشید یا ترشی بادمجان خردشده و مخلوط؛ این ترشی خوشمزه را میتوانید بهراحتی در خانه تهیه کنید و از طعم طبیعی و خانگی آن لذت ببرید.
یکی از مزیتهای تهیه ترشی بادمجان در خانه این است که میتوانید میزان ترشی، تندی و عطر سبزیجات را مطابق سلیقه خود تنظیم کنید. همچنین با رعایت چند نکته ساده در انتخاب بادمجان، آمادهسازی مواد اولیه و نگهداری ترشی، میتوانید ترشی خوشرنگ و خوشطعمی داشته باشید که برای مدت مناسبی کیفیت خود را حفظ کند.
در این مقاله از فودمز، قصد داریم طرز تهیه ترشی بادمجان خانگی را به چند روش مختلف آموزش دهیم. از ترشی بادمجان ساده و خردشده گرفته تا ترشی بادمجان شکمپر و ترشی بادمجان با رب انار؛ با ما همراه باشید تا با فوتوفن تهیه این چاشنی خوشمزه آشنا شوید.
برای تهیه یک ترشی بادمجان خوشعطر و خوشمزه، به مواد اولیه سادهای نیاز دارید که بهراحتی در دسترس هستند. البته بسته به نوع ترشی و سلیقه خود میتوانید بعضی از مواد را تغییر دهید.
| مواد لازم | مقدار |
|---|---|
| بادمجان قلمی | ۱ کیلوگرم |
| سرکه سفید یا سرکه قرمز | ۳ تا ۴ لیوان |
| سیر | ۱ بوته |
| فلفل سبز تند | ۳ تا ۵ عدد |
| سبزی ترشی خردشده | ۲۰۰ گرم |
| نمک | ۲ قاشق غذاخوری |
| سیاهدانه | ۱ قاشق چایخوری |
| تخم گشنیز | ۱ قاشق چایخوری |
| زردچوبه | نصف قاشق چایخوری |
نکته: مقدار سرکه به اندازه ظرف و میزان آب موجود در بادمجان بستگی دارد. هدف این است که تمام مواد داخل شیشه کاملاً با سرکه پوشانده شوند.
مرحله اول: شستن و آمادهسازی بادمجانها
ابتدا بادمجانها را بهخوبی بشویید و کلاهک آنها را جدا کنید. سپس پوست بادمجانها را در صورت تمایل بگیرید و آنها را به قطعات کوچک و یک اندازه خرد کنید.
بهتر است از بادمجانهای قلمی و تازه استفاده کنید؛ زیرا این نوع بادمجان معمولاً بافت مناسبتری برای تهیه ترشی دارد.
مرحله دوم: پختن بادمجانها در سرکه
بادمجانهای خردشده را داخل قابلمه بریزید و سرکه را به آن اضافه کنید. قابلمه را روی حرارت قرار دهید تا بادمجانها حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه بجوشند و کمی نرم شوند.
دقت کنید که بادمجانها نباید بیش از حد بپزند؛ زیرا له شدن آنها باعث میشود ترشی ظاهر مناسبی نداشته باشد.
مرحله سوم: آماده کردن سبزی و سیر
در این مرحله سیرها را پوست بگیرید و ریز خرد کنید. سبزیهای معطر را نیز پس از شستوشو کاملاً خشک کرده و خرد کنید.
فلفل سبز را میتوانید بهصورت حلقهای یا کامل استفاده کنید. اگر طعم تند را دوست ندارید، مقدار فلفل را کاهش دهید.
مرحله چهارم: ترکیب مواد
پس از خنک شدن بادمجانها، آنها را با سیر، سبزیهای خردشده، نمک، زردچوبه، تخم گشنیز و سیاهدانه مخلوط کنید.
مرحله پنجم: ریختن ترشی در شیشه
مواد آمادهشده را داخل یک شیشه تمیز و کاملاً خشک بریزید. سپس سرکه را اضافه کنید تا تمام مواد زیر سطح مایع قرار بگیرند.
در شیشه را محکم ببندید و آن را در یخچال قرار دهید.
این ترشی معمولاً پس از حدود ۷ تا ۱۰ روز طعم خوبی پیدا میکند؛ البته زمان رسیدن آن به اندازه قطعات بادمجان و شرایط نگهداری بستگی دارد.
ترشی بادمجان شکمپر یکی از زیباترین و مجلسیترین انواع ترشی ایرانی است. در این روش، بادمجانهای کوچک و قلمی با ترکیبی از سبزیهای معطر، سیر و فلفل پر میشوند و در سرکه قرار میگیرند.
ظاهر این ترشی بسیار زیباست و میتواند در کنار غذاهای ایرانی، جلوه خاصی به سفره شما بدهد.
| مواد لازم | مقدار |
|---|---|
| بادمجان قلمی کوچک | ۱ کیلوگرم |
| سرکه | به مقدار لازم |
| سیر | ۱ بوته |
| سبزی معطر خردشده | ۲۰۰ گرم |
| فلفل سبز | ۴ عدد |
| نمک | ۲ قاشق غذاخوری |
| گلپر | ۱ قاشق چایخوری |
| تخم گشنیز | ۱ قاشق چایخوری |
۱. آماده کردن بادمجانها
بادمجانها را بشویید و کلاهک آنها را جدا کنید. سپس یک برش طولی روی هر بادمجان ایجاد کنید؛ بهگونهای که دو طرف آن از هم جدا نشوند و فضای کافی برای قرار دادن مواد داخل آن وجود داشته باشد.
۲. پختن بادمجانها
بادمجانها را داخل قابلمه قرار دهید و به اندازهای سرکه اضافه کنید که روی آنها را بپوشاند. اجازه دهید حدود ۵ تا ۱۰ دقیقه بجوشند تا کمی نرم شوند.
سپس آنها را آبکش کنید و اجازه دهید کاملاً خنک و خشک شوند.
۳. آماده کردن مواد میانی
سیر را ریز خرد کنید. سبزیهای معطر را نیز پس از شستوشو و خشک شدن، کاملاً خرد کنید.
سپس سیر، سبزی، فلفل خردشده، نمک، گلپر و تخم گشنیز را با یکدیگر مخلوط کنید.
۴. پر کردن بادمجانها
با استفاده از یک قاشق کوچک، داخل شکاف بادمجانها را با ترکیب سبزی و سیر پر کنید.
مراقب باشید مواد را بیش از اندازه داخل بادمجان فشار ندهید تا شکل ظاهری آن حفظ شود.
۵. قرار دادن در شیشه
بادمجانهای شکمپر را با دقت داخل شیشه بچینید. سپس سرکه را اضافه کنید تا تمام بادمجانها در آن غوطهور شوند.
در شیشه را محکم ببندید و آن را در یخچال نگهداری کنید.
این ترشی معمولاً بعد از ۱۰ تا ۱۵ روز آماده مصرف میشود. هرچه بادمجانها کوچکتر و میزان برش آنها مناسبتر باشد، طعم سرکه و سبزی بهتر به بافت آنها نفوذ میکند.

منبع عکس https://www.hamisharafi.com/
اگر به طعمهای ملس و متفاوت علاقه دارید، ترشی بادمجان با رب انار میتواند انتخاب جذابی برای شما باشد. رب انار علاوه بر ایجاد طعمی ترش و کمی شیرین، رنگ زیبایی به ترشی میدهد.
| مواد اولیه | مقدار |
|---|---|
| بادمجان | ۱ کیلوگرم |
| رب انار | نصف لیوان |
| سرکه | ۱ تا ۲ لیوان |
| سیر | ۱ بوته |
| سبزی معطر | ۱۵۰ گرم |
| فلفل تند | ۲ عدد |
| نمک | به مقدار لازم |
| گردوی خردشده | نصف لیوان |
۱. ابتدا بادمجانها را بشویید، پوست بگیرید و به قطعات کوچک تقسیم کنید.
۲. بادمجانها را همراه با سرکه حدود ۱۰ دقیقه روی حرارت ملایم بپزید تا کمی نرم شوند.
۳. سیر و سبزیهای معطر را خرد کنید و با گردوی خردشده مخلوط کنید.
۴. رب انار را به مواد اضافه کنید و خوب هم بزنید تا ترکیبی یکدست به دست آید.
۵. بادمجانهای خنکشده را با مواد مخلوط کنید و در صورت تمایل فلفل و نمک بیشتری اضافه کنید.
۶. مواد را داخل شیشه تمیز و خشک بریزید و در صورت نیاز سرکه اضافه کنید تا تمام مواد پوشانده شوند.
۷. شیشه را در یخچال قرار دهید و اجازه دهید حدود یک تا دو هفته طعم مواد به خورد یکدیگر برود.
نکته مهم: اگر رب انار شما بسیار ترش است، مقدار آن را کمتر کنید. همچنین بهتر است از رب انار طبیعی و بدون افزودنی استفاده کنید تا طعم اصلی ترشی حفظ شود.
ترشی بادمجان با گوجهفرنگی یکی دیگر از روشهای خوشمزه تهیه این چاشنی است. گوجهفرنگی باعث ایجاد بافت نرمتر و طعمی متفاوت میشود و در ترکیب با سیر و سبزیهای معطر، ترشی بسیار خوشطعمی به وجود میآورد.
مواد لازم
بادمجان: ۱ کیلوگرم
گوجهفرنگی سفت و رسیده: ۵۰۰ گرم
سرکه: ۲ لیوان
سیر: نصف بوته
فلفل سبز: ۳ عدد
سبزی معطر: ۱۵۰ گرم
نمک: ۲ قاشق غذاخوری
سیاهدانه: ۱ قاشق چایخوری
طرز تهیه
ابتدا بادمجانها را بشویید و به قطعات کوچک خرد کنید. سپس آنها را همراه با سرکه روی حرارت قرار دهید تا کمی نرم شوند.
گوجهفرنگیها را بشویید و به قطعات کوچک تقسیم کنید. بهتر است از گوجههای سفت استفاده کنید تا ترشی بیش از اندازه آب نیندازد.
در مرحله بعد، سیر و فلفل را خرد کنید و همراه با سبزی معطر، نمک و سیاهدانه به گوجهفرنگیها اضافه کنید.
بادمجانهای پخته و خنکشده را با سایر مواد ترکیب کنید و داخل شیشه بریزید.
به دلیل وجود گوجهفرنگی تازه و رطوبت بیشتر، این نوع ترشی فسادپذیری بالاتری دارد. بنابراین آن را حتماً در یخچال نگهداری کنید و در مدت کوتاهتری مصرف کنید.
یکی از مهمترین عوامل خوشطعم شدن ترشی بادمجان، انتخاب سبزیهای معطر مناسب است. سبزیها علاوه بر ایجاد عطر دلپذیر، طعم ترشی را متعادلتر میکنند.
سبزیهای زیر برای تهیه ترشی بادمجان انتخابهای مناسبی هستند:
ترخون: عطر قوی و خاصی دارد و یکی از سبزیهای محبوب برای انواع ترشی است.
مرزه: طعم معطر و کمی تند آن با بادمجان بسیار هماهنگ است.
جعفری: باعث ایجاد طعم ملایم و متعادل در ترشی میشود.
گشنیز: عطر خاصی دارد و در کنار سیر و فلفل ترکیب جذابی ایجاد میکند.
شوید: برای افرادی که طعم سبزیهای معطر را دوست دارند، انتخاب مناسبی است.
نعناع: مقدار کمی نعناع میتواند عطر ترشی را دلپذیرتر کند.

اگر میخواهید یک ترکیب متعادل و خوشعطر داشته باشید، پیشنهاد میکنیم از نسبت زیر استفاده کنید:
| نوع سبزی | مقدار پیشنهادی |
|---|---|
| جعفری | ۳۰ درصد |
| گشنیز | ۲۵ درصد |
| ترخون | ۲۰ درصد |
| مرزه | ۱۵ درصد |
| نعناع و شوید | ۱۰ درصد |
البته این ترکیب کاملاً قابل تغییر است و میتوانید بر اساس ذائقه خود مقدار سبزیها را تنظیم کنید.
برای اینکه ترشی بادمجان شما طعم و ظاهر خوبی داشته باشد، بهتر است چند نکته مهم را رعایت کنید.
بهترین انتخاب برای تهیه ترشی، بادمجانهای قلمی، تازه و نسبتاً کوچک هستند. بادمجان نباید چروکیده، لهشده یا دارای قسمتهای خراب باشد.
یکی از اشتباهات رایج هنگام تهیه ترشی بادمجان، پخت طولانی آن است. اگر بادمجان بیش از حد بجوشد، بافت خود را از دست میدهد و در نهایت ترشی حالت خمیری پیدا میکند.
وجود رطوبت اضافی در سبزیها میتواند کیفیت ترشی را کاهش دهد. پس از شستن سبزیها، آنها را روی پارچه تمیز پهن کنید تا کاملاً خشک شوند.
سرکه سفید باعث میشود رنگ بادمجانها تا حد زیادی حفظ شود. سرکه قرمز نیز میتواند طعم و رنگ متفاوتی ایجاد کند.
از سرکه خوراکی استاندارد با اسیدیته مشخص استفاده کنید و برای افزایش ایمنی، سرکه را با آب رقیق نکنید.
بهتر است از شیشههای دربدار مخصوص ترشی استفاده کنید. شیشه باید کاملاً تمیز و خشک باشد و در آن بهخوبی بسته شود.
برای حفظ کیفیت و کاهش احتمال فساد، ترشی خانگی را پس از آمادهسازی در یخچال نگهداری کنید.
کپک زدن ترشی یکی از مشکلاتی است که ممکن است هنگام تهیه ترشی خانگی با آن مواجه شوید. معمولاً چند عامل در ایجاد این مشکل نقش دارند:
استفاده از شیشه کثیف یا مرطوب
خشک نبودن سبزیها و بادمجانها
قرار نگرفتن تمام مواد زیر سطح سرکه
استفاده از سرکه نامناسب یا رقیقشده
نگهداری ترشی در محیط گرم
وارد شدن قاشق خیس یا آلوده به داخل شیشه
برای جلوگیری از این مشکل، شیشهها و درپوش آنها را بهخوبی بشویید و ضدعفونی کنید. مواد اولیه باید کاملاً خشک باشند و سرکه مورد استفاده نیز کیفیت و اسیدیته استاندارد داشته باشد.
همچنین بهتر است برای برداشتن ترشی از قاشق تمیز و خشک استفاده کنید.
نکته بهداشتی مهم: اگر روی ترشی کپک مشاهده کردید، صرفاً برداشتن قسمت کپکزده کافی نیست. کل محتویات شیشه را دور بریزید و از مصرف آن خودداری کنید. ترشی دارای بوی غیرطبیعی، گاز غیرمعمول یا بافت لزج نیز نباید مصرف شود.
نگهداری صحیح ترشی به اندازه طرز تهیه آن اهمیت دارد. اگر میخواهید ترشی شما کیفیت مناسبی داشته باشد، نکات زیر را رعایت کنید:
ترشی را در شیشه تمیز و ضدعفونیشده بریزید.
از درپوش سالم و محکم استفاده کنید.
شیشه را در یخچال قرار دهید.
همیشه سطح مواد را با سرکه بپوشانید.
برای برداشتن ترشی از قاشق تمیز و خشک استفاده کنید.
ترشی را در معرض نور مستقیم خورشید و گرما قرار ندهید.
مدت ماندگاری ترشی به نوع مواد اولیه، میزان اسیدیته، روش آمادهسازی و شرایط نگهداری بستگی دارد؛ بنابراین نمیتوان برای همه ترشیهای خانگی یک زمان ماندگاری قطعی تعیین کرد.
ترشی بادمجان خردشده معمولاً بعد از ۷ تا ۱۰ روز طعم مناسبی پیدا میکند. ترشی بادمجان شکمپر به دلیل اندازه بزرگتر بادمجانها ممکن است به ۱۰ تا ۱۵ روز زمان نیاز داشته باشد.
خیر. پوست گرفتن بادمجان کاملاً اختیاری است. اگر از بادمجانهای کوچک و تازه استفاده میکنید، میتوانید پوست آنها را نگه دارید. اما برای ترشی خردشده، پوست گرفتن باعث میشود بافت ترشی نرمتر شود.
برای جلوگیری از تلخی، بادمجانهای تازه و مناسب انتخاب کنید. بهتر است از بادمجانهای بیش از حد درشت، دانهدار و کهنه استفاده نکنید. همچنین میتوانید قبل از پخت، بادمجانها را کمی نمک بزنید و پس از مدت کوتاهی آبکشی کنید.
بله، میتوانید بادمجانهای کوچک و تازه را بهصورت خام خرد کنید یا شکمپر کنید و داخل سرکه قرار دهید. با این حال، برای رسیدن طعم مناسب و اطمینان بیشتر از آمادهسازی صحیح، باید دستور تهیه معتبر و شرایط نگهداری مناسب را رعایت کنید. ترشی تهیهشده با بادمجان خام نیز باید در یخچال نگهداری شود.
سیر، فلفل سبز، گلپر، سیاهدانه، تخم گشنیز و زردچوبه از بهترین ادویهها برای طعمدار کردن ترشی بادمجان هستند. میتوانید با توجه به ذائقه خود از ترکیب آنها استفاده کنید.
ترشی بادمجان یکی از چاشنیهای خوشطعم و پرطرفدار ایرانی است که میتوانید آن را با مواد اولیه ساده و به روشهای مختلف در خانه تهیه کنید. چه ترشی بادمجان ساده و خردشده را ترجیح دهید و چه طرفدار ترشی بادمجان شکمپر، رب انار یا گوجهفرنگی باشید، با رعایت چند نکته ساده میتوانید یک ترشی خوشعطر و اشتهابرانگیز آماده کنید.
مهمترین نکته در تهیه این ترشی، انتخاب بادمجان تازه، استفاده از سبزیهای معطر خشکشده، رعایت نسبت مناسب سرکه و جلوگیری از ورود آلودگی به ظرف ترشی است. همچنین نگهداری در یخچال به حفظ کیفیت و کاهش خطر فساد کمک میکند.
اگر تا امروز ترشی بادمجان را در خانه درست نکردهاید، پیشنهاد میکنیم با دستور ترشی بادمجان ساده شروع کنید و پس از آن روشهای دیگر را نیز امتحان کنید.
شما کدام نوع ترشی بادمجان را بیشتر دوست دارید؟ ترشی بادمجان شکمپر، ترشی بادمجان خردشده یا ترشی بادمجان با رب انار؟ تجربه و فوتوفنهای خود را در بخش نظرات فودمز با ما و سایر علاقهمندان به آشپزی به اشتراک بگذارید.